Zobacz nowe serwisy Kulturalnej Polski! Adam MickiewiczDziadyPan TadeuszKonrad Wallenrod
Streszczenia, opracowania lektur

Czas i przestrzeń w wierszach Adama Mickiewicza Arcy-Mistrz oraz Rozmowa wieczorna

Powiększ
Adam Mickiewicz
Obraz Henryka Rodakowwskiego

Treść:

Arcy-Mistrz i Rozmowa wieczorna to wiersze Adama Mickiewicza, należące do zbioru liryków rzymsko-drezdeńskich, powstałych po 1829 r. na emigracji. Utwory te poruszają swym dojrzałym, egzystencjalnym przesłaniem. Szczególną uwagę zwracają zwłaszcza dwa elementy ich struktury: czas i przestrzeń.

Czas. Gaston Bachelard we “Wstępie do Poetyki przestrzeni” napisał: “Poezja to zaangażowanie duszy”. Z jednej strony w obrazie poetyckim ujawnia swą obecność dusza nadawcy-autora, z drugiej – obraz ten dotyka głębi duszy adresata-czytelnika. Na poziomie świata realnego akt komunikacji poetyckiej między nadawcą a odbiorcą odbywa się zawsze w teraźniejszości. “Trzeba być obecnym, przytomnym obrazowi, i to właśnie w chwili, kiedy się pojawia” – pisze dalej filozof literatury o warunku zaistnienia dzieła poetyckiego. Warunkiem tym jest owo charakterystyczne dla liryki – teraz; teraz, w którym żyje zarówno obraz poetycki, elementy jego przestrzeni, jak i postać, która go stworzyła i przekazuje. A wszystko może się dziać dzięki realnemu odbiorcy, dokonującemu świadomej lektury. Odbywa się to w tym samym czasie. Takie jednoczesne trwanie dwu biegunów poezji (od nadawcy do odbiorcy) w teraźniejszości dotyczy zarówno Arcy-Mistrza, jak też Rozmowy wieczornej.

Istnieje jeszcze inna płaszczyzna czasu w dziele poetyckim (i literackim w ogóle). To czas wewnętrzny obrazu, czas sytuacji lirycznej. Adam Mickiewicz w obu swych wierszach różnie ujął czas. Dowiadujemy się o tym z analizy form czasowników. W Arcy-Mistrzu zawarte są wszystkie trzy perspektywy: przeszłość, teraźniejszość i przyszłość. Każda ma swoją funkcję.
W czasie przeszłym podmiot liryczny opisuje akty stwarzania świata przez Arcy-Mistrza. Jest to metafora Księgi Genesis:

(…)wszystkie duchy wziął do chóru
I wszystkie serca nastroił do wtóru,
Wszystkie żywioły naciągnął jak struny(…)

I malowidła odbił na tle fali,
Kolosów wzory rzezał na gór szczycie
I w głębi ziemi odlał je z metali: (…)

Akty te są jednostkowymi punktami w przeszłości, jednak w wierszu podkreślone jest ich nieustanne trwanie. Działalność kreacyjna nie skończyła się, podobnie – próby dialogu Nieba z Ziemią:

(…)mistrz wymowy, co bożą potęgę
W niewielu słowach objawił przed ludem,
I całą swoich myśli i dzieł księgę
Sam wytłumaczył głosem, czynem, cudem; (…)

Utwór jest zadumą nad teraźniejszością. Nasuwa ona smutny wniosek: ludzie nie pojmują nic z obecności Boskich sił w świecie. Gardzącym, co stworzone, a nawet sobą:

A świat przez tyle wieków, z dzieł tak wiela,
Nie pojął jednej myśli stworzyciela.

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 -  - 4 -  - 5 - 


Drukuj  Wersja do druku     Wylij  Wyślij znajomemu


Komentarze
artykuł / utwór: Czas i przestrzeń w wierszach Adama Mickiewicza Arcy-Mistrz oraz Rozmowa wieczorna




Dodaj komentarz


Imię:
E-mail:
Tytuł:
Komentarz:
 






Menu:

Cytaty, sentencje

Linki:
Adam Asnyk
Juliusz Słowacki
Studia Lublin
Pan Tadeusz
Dżuma



   





.:: top ::.
Copyright mickiewicz.kulturalna.com
Wydawca: Olsztyńskie Towarzystwo Inicjatyw Kulturalnych - Kulturalna Polska
współpracaautorzykontakt